3
نکته مهم این است که با توجه به فرصت مناسبی که اکنون بهواسطه عضویت ناظر در اتحادیه اقتصادی اوراسیا نصیب کشور شده و تعرفه گمرکی 9000 کالا برای ورود به کشورهای آسیای میانه و قفقاز برای ما حذف شده، باید شاخصهای استاندارد کشور را ارتقا دهیم تا امکان ورود و رقابت در این بازارها فراهم شود. البته در این خصوص، دولت ما نیز باید کمک کند؛ ما در کشور قواعدی به نام تنظیم بازار داریم که در دوران کمبود کالا، جلوی صادرات آن کالای خاص گرفته میشود؛ این در حالی است که صادرکننده با شرکت خارجی قرارداد بسته و تعهد داده است.
تجارت در روسیه تجارت مغازهای نیست؛ ۹۴ درصد کالاهای روسیه از طریق فروشگاههای زنجیرهای بزرگ عرضه میشود و ۶ درصد شاید خرد باشد. برای ورود به بازار روسیه، باید با این فروشگاهها کار کنید؛ برای این مراکز، قرارداد بلندمدت و ثبات قیمت در اولویت است. برخی مشکلات داخلی مثل تنظیم بازار و تغییر در قیمت ارز نیز تجار ما را برای کار در این مدل با مشکل مواجه میکنند. تعهدات ارزی، در کشور اولویت بر صادرات قرار نگرفته است. سیستم بروکراسی به قدری تجار را در مباحث مالیاتی و تعهدات ارزی دچار مشکل کرده که تاجر دیگر توان فکر کردن به اصل موضوع، یعنی صادرات، را ندارد. یکی دیگر از زمینههای همکاری تجاری میان ایران و روسیه، بحث آسیابانی است. ظرفیت تولید غلات در روسیه بسیار بالاست؛ از سوی دیگر، ظرفیت آسیابانی در ایران نیز بسیار بالاست. در دوران قبل از آغاز کارم در روسیه، ظرفیت آسیابانی که در کشور استفاده میشد، بین ۲۵ تا ۳۰ درصد توان داخلی بود و تقریبا ۷۰ درصد این ظرفیت بلااستفاده بود. این ظرفیت عظیم که استفاده نمیشود، در کنار حجم بالای تولید گندم در روسیه، میتوان از این امکان در کشور برای صادرات آرد به کشورهای همسایه استفاده کرد. این موضوع سادهای است اما نیاز به تنظیم سیاستهای داخلی دارد. بنده این موضوع را در سفر به روسیه خدمت آقای پزشکیان عرض کردم؛ ایشان نیز استقبال کردند اما استقبال باید با تنظیمات داخلی همراه باشد. در این خصوص، میتوان به ترکیه به عنوان بزرگترین صادرکننده آرد صادراتی جهان اشاره کرد که با تنظیم قوانین داخلی، مانند پاداشهایی که برای آسیاب کردن گندم وارداتی و صادرات مجدد آن در نظر گرفته، توانسته حجم عظیمی از صادرات آرد صنعتی جهان را در اختیار داشته باشد. ما در ایران نیز به این تنظیمات نیاز داریم تا از این ظرفیت برای رفع بیکاری و درآمدزایی ارزی برای کشور استفاده کنیم. میتوانیم گندم را از روسیه بخریم، در داخل کشور آسیاب کنیم و سپس به کشورهای دیگر صادر کنیم و این ایجاد میکند که شما گندم را بخرید؛ در اینجا این همه آسیاب دارید؛ در داخل ایران کارخانههای آرد دارید؛ اینها را آسیاب کنید و سپس به کشورهای دیگر صادر کنید، نه اینکه در برخی کشورها که ما در جهت مبارزه با تروریسم، خون دادیم و بیشترین تلاش و هزینه را جمهوری اسلامی ایران در مبارزه با تروریسم در آنجا انجام داد، بعد امروز ببینیم منافعش را دیگران میبرند؛ مثلا همین کیسههای آرد را در این کشورها میبینیم که آرم کشورهای دیگر روی آنها خورده است و این نیاز به تنظیمات داخلی دارد که در داخل ببینیم چه موانعی وجود دارد تا بتوانیم آنها را برطرف کنیم.
در بسیاری موارد، این رفتوآمدها حتی بین سه کشور ایران، آذربایجان و روسیه انجام شده و رؤسای گمرک در طول این سالها جلسات متعددی برگزار کردهاند. پنجمین و آخرین مانعی که به ذهنم میرسد، لجستیک است. وقتی میخواهید تجارت بزرگی انجام دهید، به لجستیک قوی نیاز دارید.…