5
جلالی در پاسخ گفت: در خصوص مذاکرات هستهای و نقش روسیه، اطلاعات نادرستی منتشر شده است. این مسئله حتی در مورد سفر اخیر پادشاه عمان به روسیه نیز مشاهده شد. روسها ابتدا با آمریکاییها مذاکره کردند و سپس با ایران وارد گفتگو شدند. خود من نیز چندین بار با آنها گفتگو داشتم. اوشاکوف، دستیار بینالمللی پوتین، یکی از افراد حاضر در این مذاکرات بود. لاوروف نیز به تهران آمد و با وزیر امور خارجه کشورمان دیدار کرد. پس از آن، وزیر امور خارجه ایران به روسیه سفر داشت. پوتین، رئیسجمهور روسیه تأکید کرده که کشورش آماده همکاری با ایران در موضوعاتی نظیر انتقال ذخایر اورانیوم است. چند روز پیش نیز، پوتین به درخواست خود با رئیسجمهور ایران تماس تلفنی برقرار کرد و بار دیگر مسئله هستهای را مطرح ساخت. روسها از مواضع ایران آگاه هستند و میدانند که نباید از جانب ایران سخن بگویند. آنها اعلام کردهاند که در صورت نیاز به نقشآفرینی، ایران میتواند آنها را در جریان بگذارد.
همواره تأکید کردهام که روسیه مستقیماً با ترامپ مذاکره میکند، نه با آمریکا، چرا که اروپا و آمریکا نسبت به روسیه امروز دیدگاه خوشبینانهای ندارند. آمریکا و اروپا در تقابل با روسیه همسو هستند و روسیه نیز این وضعیت را بهخوبی درک میکند. علاوه بر این، روسیه به دوران پساترامپ نیز توجه دارد.
باید در نظر داشت که شرایط فعلی مذاکرات هستهای با گذشته تفاوت دارد. در دورهای، کشورهای عربی مخالف بودند و سعود الفیصل مأمور شد تا مذاکرات را مختل کند. امروز، شرایط متفاوت است و روسیه قصد دارد ثابت کند که به تعهدات خود پایبند است. تصویب معاهده جامع راهبردی، پیامهای مختلف پوتین به مقامات عالی ایران، سفر لاوروف به تهران، و سایر اقدامات، گویای این واقعیت است. در مجموع، روسها تمایل دارند نقش مثبت ایفا کنند.
در خصوص اجرای معاهده راهبردی ایران ـ روسیه، باید توجه داشت که این توافق به دستورالعملهای اجرایی تبدیل شود. این سند، یک طرح کلی است و نیاز به همکاری بین سازمانهای دو کشور دارد.
نکته مهم دیگر، توافقنامه اوراسیا است که از ۲۵ اردیبهشت لازمالاجرا خواهد شد. این توافق بین ایران و پنج کشور دیگر اوراسیا منعقد شده و منجر به لغو ۸۷ درصد تعرفههای گمرکی خواهد شد. این فرصت میتواند به سیاست خارجی و اقتصاد کشور کمک کند. نقش تجار نیز بسیار مهم است و ایران باید از این امکان برای افزایش صادرات کالاهای خود بهره بگیرد. چنانچه این موافقتنامه بدون برنامه عملیاتی باقی بماند، صرفاً در حد یک سند مکتوب خواهد بود.
در ادامه جلسه، یکی از حضار درباره عضویت ایران در شورای ریلی CIS و وضعیت تأمین قطعات واگنهای ایران پرسشی مطرح کرد.
روسیه پیشنهاد ترانزیت گاز از طریق ایران را ارائه داده است
جلالی در پاسخ گفت: طی سالهای گذشته، ارتباطات خوبی در این حوزه برقرار شده است، اما یک چالش فنی وجود دارد؛ عرض راهآهن ایران با استاندارد راهآهن روسیه متفاوت است. عرض راهآهن ایران کوچکتر است، در حالی که روسیه دارای استانداردهای متفاوتی است. طبیعتاً برای ایجاد تغییرات، نیاز به زمان و برنامهریزی وجود دارد. مسئله راهآهن رشت ـ آستارا نیز در این راستا مطرح است. برخی معتقدند که باید مسیر ریلی مطابق استانداردهای روسیه طراحی شود. این مشکل، مختص روسیه نیست و ایران با برخی کشورهای همسایه نیز با چالش مشابهی روبهرو است. راهآهن ایران طی سالهای اخیر درباره این موضوع مذاکراتی داشته تا همکاریها در این زمینه توسعه یابد.
مخاطب دیگری درباره وضعیت صادرات انرژی ایران در بخش گاز و رقابت ایران با روسیه سوالی مطرح کرد.
جلالی پاسخ داد: کل تولید گاز ایران حدود ۲۶۰ میلیارد متر مکعب است، در حالی که این رقم برای روسیه ۵۲۰ میلیارد متر مکعب برآورد میشود. ایران میزان ناچیزی صادر میکند، اما روسیه سالانه حدود ۴۰۰ میلیارد متر مکعب صادر میکند. مصرف داخلی روسیه حدود ۱۲۰ میلیارد متر مکعب است. جمعیت روسیه دو برابر ایران و وسعت آن ۱۲ برابر ایران است. ایران ابتدا باید در راستای افزایش تولید گاز، زیرساختهای لازم را فراهم کند. روسیه در حال حاضر پیشنهاد ترانزیت گاز از طریق ایران را ارائه داده که میتواند فرصت مناسبی باشد. بخشی از این گاز، با وجود مشکلات مربوط به تعادل عرضه و تقاضا، میتواند در داخل ایران مورد استفاده قرار گیرد. ایران و روسیه همچنان در حال مذاکره درباره این پروژه هستند و قیمتگذاری آن هنوز مشخص نشده است.
مسیر فعلی از آذربایجان امکان انتقال حدود ۱.۸ میلیارد متر مکعب گاز را فراهم میکند. با این حال، مقدار انتقالی موردنظر در توافقی که در حال مذاکره است، حدود ۵۵ میلیارد متر مکعب است. در صورت نهایی شدن این توافق، فاز اول پروژه از طریق آذربایجان عملیاتی خواهد شد.
لینک گزارش خبرگزاری خبرآنلاین
نزدیکی امروز ایران و روسیه بر اساس نیازهای موقت نیست سفیر ایران در روسیه همچنین به تاریخچه تحولات این کشور اشاره کرد و بیان داشت که روسیه را میتوان به چهار دوره تقسیم کرد: روسیه تزاری، روسیه کمونیستی، روسیه پس از فروپاشی شوروی تا فوریه ۲۰۲۲، و روسیه پس از…