3
نشست سخنگوی وزارت امور خارجه با اصحاب رسانه، بیست و هشتم مهر ماه ۱۴۰۴، پاسخ سوال سیزدهم:
قطعاً روایت داخلی مورد تأیید ماست. همانطور که بارها بیان شده، درباره هر تصمیم یا اتفاقی باید آن را در ظرف زمان و شرایط حاکم بر همان مقطع ارزیابی کرد. آنچه که بعدها به عنوان “اسنپبک” موسوم شد، راهحلی بود برای دستیابی به تفاهم در روزهای پایانی مذاکرات برجام. در آن مقطع، فشار و مطالبات از سوی طرف مقابل بسیار بالا بود. از یکسو ایران بر حفظ زیرساختهای هستهای خود تأکید داشت و از سوی دیگر، طرف مقابل اعلام میکرد که به هیچ عنوان غنیسازی را نمیپذیرد و بر اجرای کامل درخواستهای شورای امنیت توسط ایران اصرار میورزید.
این در حالی بود که صنعت هستهای ایران هرگز چنین چیزی را نمیپذیرفت و این مسئله در عمل نیز اثبات شد؛ چرا که پس از خروج آمریکا از برجام و گذشت یک سال، ایران توانست از سال ۲۰۱۹ به بعد، بخش عمدهای از فعالیتهایی که مطابق تعهدات برجامی متوقف شده بود را مجدداً احیا کند. در آن مقطع، طرف مقابل خواهان تضمینی برای اجرای تعهدات ایران بود و مدعی میشد تنها راه مؤثر برای تضمین، فعالسازی مجدد قطعنامههای سابق شورای امنیت است.
برخی طرحها مطرح شد، از جمله پیشنهادهایی که هر شش ماه یکبار، قطعنامه جدیدی برای تمدید لغو تحریمها صادر شود که البته غیرمنطقی بود. نهایتاً به راهحلی رسیدند که مبتنی بر یک دوره ۱۰ ساله باشد. در آن چارچوب مقرر شد، در صورتی که یکی از طرفها ادعا کند ایران تعهدات خود را اجرا نکرده، بتواند روند بازگشت تحریمها را فعال کند. البته در عمل هیچگاه زمینهای برای استفاده از این مکانیسم به صورت مشروع ایجاد نشد، چرا که ایران هرگز برجام را نقض نکرد.
آنچه امروز شاهد آن هستیم، سوءاستفاده از این سازوکار توسط برخی کشورهاست. نکتهای که همواره تأکید کردهایم این است که نباید سوءنیتها، بدخواهیها و برداشتهای نادرست طرف مقابل را مبنای تحلیل و قضاوت قرار دهیم. درباره روند مذاکرات برجام، جزئیات به صورت مبسوط در کتابهای مختلف منتشر شده است، از جمله در کتاب «سر به مهر» که به تبیین دقیق مذاکرات پرداخته است. ادامه دادن بحثهای گذشته را در شرایط فعلی مفید نمیدانیم.
آنچه امروز اهمیت دارد تمرکز بر وضعیت کنونی است. در حال حاضر در شورای امنیت سازمان ملل متحد، دو کشور مهم و دائم، یعنی چین و روسیه، بهطور قاطع از مواضع جمهوری اسلامی ایران حمایت میکنند. ما از حمایتهای اصولی این کشورها تقدیر میکنیم. اختلاف دیدگاهها یا روایتهای تاریخی نباید مبنای سیاستگذاری کنونی قرار گیرد، بلکه باید نگاه رو به جلو داشت و از ظرفیتهای دیپلماتیک موجود برای تأمین منافع ملی بهره برد.
@MFAIran
نشست سخنگوی وزارت امور خارجه با اصحاب رسانه، بیست و هشتم مهر ماه ۱۴۰۴، سوال سیزدهم: با توجه به وقایعی که پشت سر گذاشتهایم، مسئله «اسنپ بک»، «پسگشت»، «سازوکار حل اختلاف» یا هر عنوانی که به آن اطلاق شود، به محل مجادلهای در فضای سیاسی داخلی تبدیل شده و نظرات…