0
تهاجم به مراکز غیرنظامی و زیرساختهای حیاتی ایران؛ ارزیابی مستندات حقوقی و دادههای آماری گزارش پیش رو با اتخاذ رویکردی تحلیلیـحقوقی، به واکاوی مستندات تهاجمات نظاممند آمریکا و رژیم اسرائیل علیه مراکز غیرنظامی و زیرساختهای حیاتی جمهوری اسلامی ایران در جریان مخاصمات موسوم به «جنگ رمضان» میپردازد. گفتنی است دادههای آماری این نوشتار تا تاریخ 25 مارس ۲۰۲۶ بهروزرسانی شده است.
– آقای سفیر، آیا از زمان آغاز حملات آمریکا و اسرائیل به ایران، اطلاعاتی در مورد تلفات غیرنظامیان وجود دارد؟
یافتههای آماری گزارش حاضر، نشاندهنده نقض فاحش اصل تفکیک در جریان مخاصمات است. تمرکز حملات بر کانونهای پرتراکم شهری، پیامدهای فاجعهباری به همراه داشته است که در ذیل تحلیل میشود:
تلفات غیرنظامی و توزیع جغرافیایی: ثبت نزدیک به 1550 شهید غیرنظامی و بیش از 22 هزار مجروح، نشاندهنده ابعاد گسترده تهاجم است. تمرکز 636 شهید در کلانشهر تهران، فرضیه بهکارگیری تسلیحات با آثار تخریبی گسترده در مناطق مسکونی را تقویت میکند.
نقض حقوق گروههای تحت حمایت و آسیبپذیر: شهادت ۲۲۶ زن و ۲۱۰ کودک مصداق بارز نقض کنوانسیون حقوق کودک و قواعد آمره بینالمللی در زمینه حفاظت از غیرنظامیان در مخاصمات مسلحانه است.
تضعیف سرمایه انسانی و نخبگانی: هدف قرار دادن 230 دانشآموز و معلم و ۶۴۴ مدرسه (بهویژه فاجعه دبستان شجره طیبه با ۱۷۰ قربانی) ، ۴۲ استاد دانشگاه و ۵۳ مرکز آموزش عالی، فرضیه «تخریب ساختاری نخبگانی» را تقویت میکند.
– تاکنون چه میزان خسارت به زیرساختهای ایران وارد شده است؟
گستره جغرافیایی تهاجمات در ۳۰ استان و ۲۳۶ شهرستان، مبین وجود یک «استراتژی کلان» با هدف فلجسازی زیستشهری و فروپاشی نظم اجتماعی است. دادههای استخراجشده، الگوی تخریب زیرساختهای غیرنظامی را به شرح ذیل تبیین میکنند:
هدفگیری گسترده اماکن غیرنظامی: اصابت به بیش از 85 هزار واحد غیرنظامی، فراتر از ضرورتهای نظامی بوده و نشاندهنده نقض سیستماتیک حق بر مسکن و امنیت شهروندی است.
تخریب اماکن مسکونی: انهدام بیش از 64 هزار واحد مسکونی که تمرکز بیش از 25 هزار واحد آن در استان تهران قرار دارد، نشاندهنده بهکارگیری دکترین «زمین سوخته» در مناطق پرتراکم شهری است.
اختلال در چرخه اقتصادی و خدماتی: وارد آوردن آسیب به بیش از ۱۹ هزار واحد تجاری و خدماتی، هدفمند بودن حملات برای ایجاد بحران معیشتی و توقف فعالیتهای اقتصادی را تأیید میکند.
مهندسی تخریب در پایتخت: ثبت ۴۳۰ نقطه آسیبدیده در تهران تحت حملات سنگین، گویای تلاش برای ایجاد گسست در عملکردهای حاکمیتی و مرکزیتزدایی از امنیت پایتخت است. در شهر تهران 200 فضای اداری، فرهنگی و آموزشی آسیب دیده است.
-وضعیت فعلی مراقبتهای بهداشتی چگونه است؟ این پیشرفتها چقدر بر توانایی ارائه کمک به قربانیان تأثیر میگذارند؟
-هدفگیری مستقیم زیرساختهای بهداشتی و درمانی، نقض فاحش مواد ۱۸ و ۱۹ کنوانسیون چهارم ژنو و پروتکلهای الحاقی آن در صیانت از واحدهای پزشکی است. یافتههای پژوهش در این حوزه نشاندهنده الگوی سیستماتیکِ سلب حق دسترسی غیرنظامیان به خدمات حیاتی است:
تخریب نظاممند زیرساختهای بهداشتی: ثبت ۳۰۰ مورد تهاجم به زیرساختهای حوزه سلامت، شامل ۱۵۹ مرکز بهداشت و ۳۰ مرکز درمانی تخصصی و ۱۷ مرکز هلال احمر، مبین نادیده گرفتن «اصل تناسب» و ضرورتهای بشردوستانه است. شهادت 23 نفر از کادر درمان در جریان این حملات، گویای نقض مصونیت پرسنل پزشکی در مخاصمات مسلحانه است.
انهدام توانمندیهای فوریت پزشکی و امدادی: تهاجم هدفمند به ۴۷ پایگاه اورژانس و انهدام ۴۸ خودرو نجات و 46 دستگاه آمبولانس، نشاندهنده تلاش برای «فلجسازی زنجیره امداد و نجات» است. این اقدامات طبق ماده ۸ اساسنامه رم، به دلیل ممانعت آگاهانه از ارسال کمکهای امدادی و درمانی، واجد وصف کیفری جنایت جنگی تلقی میگردد.
– اخیراً گزارشهایی از حملات به اماکن میراث فرهنگی نیز منتشر شده است؟
مخاصمات مذکور، واجد ابعاد نوینی در حقوق بینالملل کیفری است که از منظر صیانت از ارزشهای مشترک بشری قابل تأمل است:
بله درست است. ثبت بیش از 120 مورد حمله عامدانه به بنای تاریخی و تمدنی ایران، نقض فاحش کنوانسیون ۱۹۵۴ لاهه و پروتکلهای الحاقی آن محسوب میشود. این اقدامات که «هویت جمعی بشریت» را نشانه رفتهاند، طبق اساسنامه رم در زمره جنایات جنگی طبقهبندی شده و مستلزم مسئولیت کیفری فردی آمران و عاملان است.
– محیط زیست چگونه آسیب دید؟
جنایت زیستمحیطی: انهدام عمدی مخازن نفتی، زیرساختهای انرژی و تأسیسات هستهای که منجر به آلودگی گسترده در کلان…
کاظم جلالی، سفیر ایران در مصاحبه با اینترفکس تشریح کرد؛ تهاجم به مراکز غیرنظامی و زیرساختهای حیاتی ایران؛ ارزیابی مستندات حقوقی و دادههای آماری *این مصاحبه روز پنجشنبه، ۶ بهمن ۱۴۰۴ انجام شده است.